خرگوشک (ماهوری)
نام علمی : .Verbascum phlomoides L
نام انگلیسی : Mullein
نام خانواده : Scrophulariaceae
اندام مورد استفاده : گل و ریشه
خرگوشک گیاهی گلدار است که در مناطق کوهستانی یافت می شود. در پاکستان و ترکیه در طب سنتی استفاده شده است.
خرگوشک حاوی مواد شیمیایی است که ممکن است به مبارزه با برخی عفونت ها کمک کند.
از خرکوشگ برای شرایطی مانند آسم، برونشیت، ذات الریه، سرماخوردگی، سرفه و بسیاری از شرایط دیگر استفاده می شود، اما هیچ شواهد علمی خوب برای اثبات این موارد وجود ندارد.
منابع :
ماهوری به طور سنتی برای درمان بیماری های مختلف از جمله سرماخوردگی و سرفه استفاده شده است. داده های حیوانی و آزمایشگاهی فعالیت های ضد التهابی، ضد میکروبی، ضد کرمی و آنتی اکسیدانی گونه های مختلف Verbascum را نشان می دهد. داده های کارآزمایی بالینی برای توصیه به استفاده برای هر کدام از این موارد وجود ندارد.
There isn’t enough reliable information to know what an appropriate dose of mullein might be. Keep in mind that natural products are not always necessarily safe and dosages can be important.
- مصرف خوراکی:
اطلاعات قابل اعتماد کافی برای اطلاع از بی خطر بودن برگ، گل یا ریشه خرگوشک یا عوارض جانبی آن وجود ندارد. دانه های خرگوشک احتمالاً ایمن نیستند و ممکن است سمی باشند.
ما در حال حاضر هیچ اطلاعاتی برای تداخلات خرگوشک نداریم.
اطلاعات قابل اعتماد کافی وجود ندارد که آیا استفاده از خرگوشک در دوران بارداری ایمن است یا خیر.
اطلاعات قابل اعتماد کافی وجود ندارد که آیا استفاده از خرگوشک در دوران شیردهی ایمن است یا خیر.
هیچ خطر یا عوارض جانبی برای سلامتی در ارتباط با تجویز مناسب دوزهای درمانی شناسایی نشده است.
- Mucilage (3%): including among others, arabino galactans, xyloglucans
- Triterpene saponins: chief components verbascosaponine (0.007%)
- Iridoide monoterpenes: including among others, aucubin, 6beta-xylosylaucubin, catalpol, isocatalpol, methyl catalpol
- Caffeic acid derivatives: verbascoside (acteoside)
- Flavonoids (0.5-4.0%): including among others, rutin, diosmin, quercetin-7-O-glucoside, hesperidine,
- apigenin-7-O glucoside, kempferol-7-O-glucoside
- Invert sugar (11%)
کاربرد
ماهوری به طور سنتی برای درمان بیماری های مختلف از جمله سرماخوردگی و سرفه استفاده شده است. داده های حیوانی و آزمایشگاهی فعالیت های ضد التهابی، ضد میکروبی، ضد کرمی و آنتی اکسیدانی گونه های مختلف Verbascum را نشان می دهد. داده های کارآزمایی بالینی برای توصیه به استفاده برای هر کدام از این موارد وجود ندارد.
دوزینگ
There isn’t enough reliable information to know what an appropriate dose of mullein might be. Keep in mind that natural products are not always necessarily safe and dosages can be important.
عوارض جانبی
- مصرف خوراکی:
اطلاعات قابل اعتماد کافی برای اطلاع از بی خطر بودن برگ، گل یا ریشه خرگوشک یا عوارض جانبی آن وجود ندارد. دانه های خرگوشک احتمالاً ایمن نیستند و ممکن است سمی باشند.
تداخلات دارویی
ما در حال حاضر هیچ اطلاعاتی برای تداخلات خرگوشک نداریم.
بارداری
اطلاعات قابل اعتماد کافی وجود ندارد که آیا استفاده از خرگوشک در دوران بارداری ایمن است یا خیر.
شیردهی
اطلاعات قابل اعتماد کافی وجود ندارد که آیا استفاده از خرگوشک در دوران شیردهی ایمن است یا خیر.
احتیاط و منع مصرف
هیچ خطر یا عوارض جانبی برای سلامتی در ارتباط با تجویز مناسب دوزهای درمانی شناسایی نشده است.
مواد موثره
- Mucilage (3%): including among others, arabino galactans, xyloglucans
- Triterpene saponins: chief components verbascosaponine (0.007%)
- Iridoide monoterpenes: including among others, aucubin, 6beta-xylosylaucubin, catalpol, isocatalpol, methyl catalpol
- Caffeic acid derivatives: verbascoside (acteoside)
- Flavonoids (0.5-4.0%): including among others, rutin, diosmin, quercetin-7-O-glucoside, hesperidine,
- apigenin-7-O glucoside, kempferol-7-O-glucoside
- Invert sugar (11%)
گیاهی علفی، چندساله، از خانوادهٔ گلمیمون (Scrophulariaceae) است که تا ارتفاع ۲ متر رشد میکند. ساقه ضخیم آن پوشیده از کرکهای پنبهای است و حالت ایستاده دارد.
برگهای قاعدهٔ ساقه، معمولاً بزرگ، بهشکل بیضوی ـ نوکتیز، با دمبرگهای بلند دیده میشوند؛ در مقابل، برگهای موجود در طول ساقه، بهویژه در بخش فوقانی، فاقد دمبرگ بوده و در محل اتصال به ساقه، دارای بالهای مشخص در میان گرهها هستند.
ساقهٔ زایای گیاه در انتها به گلآذین بلندی منتهی میشود که در امتداد آن، گلهای زرد روشن بهصورت مجتمع قرار گرفتهاند؛ قطر هر گل حدود ۲ سانتیمتر است.
درون جام گل، ۵ عدد پرچم جای گرفتهاند که دو عدد از آنها دارای میلهٔ بلند و سه عدد دیگر دارای میلهٔ کوتاه بوده و این سه پرچم بهوضوح با کرکهای فشرده پوشیده شدهاند.
میوهٔ گیاه از نوع کپسول و بهشکل گرد یا تخممرغی است که حاوی تعداد زیادی دانهٔ کوچک، چهارگوش و بهرنگ قهوهای میباشد.
پراکندگی جهانی: گونهٔ Verbascum thapsus (ماهوری) در نواحی مختلف اروپا و آسیا رویش طبیعی دارد و در کشورهایی مانند مصر و چکسلواکی نیز بهصورت پرورشی کشت میشود.
پراکندگی جغرافیایی در ایران: بر اساس گزارشهای گیاهشناسی، تاکنون ۴۱ گونه از جنس ماهوری (Verbascum) در مناطق مختلف ایران شناسایی شدهاند که نشاندهندهٔ تنوع بالای این جنس در کشور است.
گلهای خشکشدهٔ ماهوری عمدتاً شامل گلبرگهایی هستند که در ابتدا به رنگ زرد طلایی دیده میشوند و بهتدریج به رنگ زرد قهوهای تغییر میکنند. سطح خارجی گلبرگها دارای کرکهای سفیدرنگ بوده و در برخی موارد، کرکهایی با رنگ زرد مایل به قرمز مشاهده میشود. بههمراه گلبرگها، قطعاتی از پرچمها نیز به رنگ زرد موجود است. این گلها بویی مشابه عسل داشته و مزهای شیرین و لعابی از خود برجای میگذارند.
پودر ماهوری به رنگ زرد مایل به نارنجی یا قهوهای دیده میشود. این پودر دارای رایحهای مشابه عسل و طعمی شیرین و لعابی است.
- a) کرکهای پوششی بهصورت شاخ گوزنی، طبقهای یا ستارهایشکل؛ بهصورت کامل یا قطعاتی از آنها، با فراوانی بالا و ساختاری اختصاصی؛ قابل مشاهده در بزرگنماییهای کوچک و بزرگ
- b) کرکهای گرزیشکل با سطح پرزی، مربوط به بخش پرچمها؛ بهصورت کامل یا قطعاتی از آنها، اختصاصی؛ قابل مشاهده در بزرگنماییهای کوچک و بزرگ
- c) دانههای گرده سهوجهی با شکل مثلثی؛ در بزرگنماییهای مختلف بهوضوح قابل مشاهده
- d) قطعاتی از بافت اندوتسیوم با ساختار ستارهایشکل؛ اختصاصی
- e) بخشهایی از اپیدرم گلبرگ در نمای سطحی
- f) بخشهایی از مزوفیل گلبرگ همراه با عناصر آوندی
ماهوری نباید با گونههای غیردارویی جنس Verbascum اشتباه گرفته شود. اگرچه ویژگیهای ماکروسکوپی (مانند شکل برگ، ارتفاع ساقه، رنگ گل و ساختار گلآذین) در میان گونههای مختلف این جنس تفاوتهای قابلتوجهی دارند، اما ویژگیهای میکروسکوپی آنها (مانند نوع کرکها، ساختار دانهٔ گرده، بافتهای گلبرگ و پرچم) تا حد زیادی مشابه و نزدیک به یکدیگر هستند.
این گیاه معمولاً در مناطق باز، زمینهای زراعی، حاشیه جادهها، جنگلهای برگریز، دامنههای کوهستانی، و مناطق نیمهساختهشده شهری دیده میشود. در منابعی مانند GBIF، زیستگاههایی مانند مناطق صنعتی، باغهای خانگی، پارکها، و حتی سواحل مدیترانهای برای آن ثبت شدهاند. خاکهای لومی تا شنی، زهکشیشده، با pH خنثی تا قلیایی (۵/۵ تا ۸/۵) برای رشد آن مناسب هستند و در ارتفاعات تا حدود ۲۴۴۰ متر نیز گزارش شده است.
توصیف گیاه شناسی
گیاهی علفی، چندساله، از خانوادهٔ گلمیمون (Scrophulariaceae) است که تا ارتفاع ۲ متر رشد میکند. ساقه ضخیم آن پوشیده از کرکهای پنبهای است و حالت ایستاده دارد.
برگهای قاعدهٔ ساقه، معمولاً بزرگ، بهشکل بیضوی ـ نوکتیز، با دمبرگهای بلند دیده میشوند؛ در مقابل، برگهای موجود در طول ساقه، بهویژه در بخش فوقانی، فاقد دمبرگ بوده و در محل اتصال به ساقه، دارای بالهای مشخص در میان گرهها هستند.
ساقهٔ زایای گیاه در انتها به گلآذین بلندی منتهی میشود که در امتداد آن، گلهای زرد روشن بهصورت مجتمع قرار گرفتهاند؛ قطر هر گل حدود ۲ سانتیمتر است.
درون جام گل، ۵ عدد پرچم جای گرفتهاند که دو عدد از آنها دارای میلهٔ بلند و سه عدد دیگر دارای میلهٔ کوتاه بوده و این سه پرچم بهوضوح با کرکهای فشرده پوشیده شدهاند.
میوهٔ گیاه از نوع کپسول و بهشکل گرد یا تخممرغی است که حاوی تعداد زیادی دانهٔ کوچک، چهارگوش و بهرنگ قهوهای میباشد.
پراکنش جغرافیایی
پراکندگی جهانی: گونهٔ Verbascum thapsus (ماهوری) در نواحی مختلف اروپا و آسیا رویش طبیعی دارد و در کشورهایی مانند مصر و چکسلواکی نیز بهصورت پرورشی کشت میشود.
پراکندگی جغرافیایی در ایران: بر اساس گزارشهای گیاهشناسی، تاکنون ۴۱ گونه از جنس ماهوری (Verbascum) در مناطق مختلف ایران شناسایی شدهاند که نشاندهندهٔ تنوع بالای این جنس در کشور است.
مشخصات ماکروسکوپی ( خرده نگاری )
گلهای خشکشدهٔ ماهوری عمدتاً شامل گلبرگهایی هستند که در ابتدا به رنگ زرد طلایی دیده میشوند و بهتدریج به رنگ زرد قهوهای تغییر میکنند. سطح خارجی گلبرگها دارای کرکهای سفیدرنگ بوده و در برخی موارد، کرکهایی با رنگ زرد مایل به قرمز مشاهده میشود. بههمراه گلبرگها، قطعاتی از پرچمها نیز به رنگ زرد موجود است. این گلها بویی مشابه عسل داشته و مزهای شیرین و لعابی از خود برجای میگذارند.
پودر ماهوری به رنگ زرد مایل به نارنجی یا قهوهای دیده میشود. این پودر دارای رایحهای مشابه عسل و طعمی شیرین و لعابی است.
مشخصات میکروسکوپی
- a) کرکهای پوششی بهصورت شاخ گوزنی، طبقهای یا ستارهایشکل؛ بهصورت کامل یا قطعاتی از آنها، با فراوانی بالا و ساختاری اختصاصی؛ قابل مشاهده در بزرگنماییهای کوچک و بزرگ
- b) کرکهای گرزیشکل با سطح پرزی، مربوط به بخش پرچمها؛ بهصورت کامل یا قطعاتی از آنها، اختصاصی؛ قابل مشاهده در بزرگنماییهای کوچک و بزرگ
- c) دانههای گرده سهوجهی با شکل مثلثی؛ در بزرگنماییهای مختلف بهوضوح قابل مشاهده
- d) قطعاتی از بافت اندوتسیوم با ساختار ستارهایشکل؛ اختصاصی
- e) بخشهایی از اپیدرم گلبرگ در نمای سطحی
- f) بخشهایی از مزوفیل گلبرگ همراه با عناصر آوندی
گیاه جایگزین و تقلب
ماهوری نباید با گونههای غیردارویی جنس Verbascum اشتباه گرفته شود. اگرچه ویژگیهای ماکروسکوپی (مانند شکل برگ، ارتفاع ساقه، رنگ گل و ساختار گلآذین) در میان گونههای مختلف این جنس تفاوتهای قابلتوجهی دارند، اما ویژگیهای میکروسکوپی آنها (مانند نوع کرکها، ساختار دانهٔ گرده، بافتهای گلبرگ و پرچم) تا حد زیادی مشابه و نزدیک به یکدیگر هستند.
اکولوژی
این گیاه معمولاً در مناطق باز، زمینهای زراعی، حاشیه جادهها، جنگلهای برگریز، دامنههای کوهستانی، و مناطق نیمهساختهشده شهری دیده میشود. در منابعی مانند GBIF، زیستگاههایی مانند مناطق صنعتی، باغهای خانگی، پارکها، و حتی سواحل مدیترانهای برای آن ثبت شدهاند. خاکهای لومی تا شنی، زهکشیشده، با pH خنثی تا قلیایی (۵/۵ تا ۸/۵) برای رشد آن مناسب هستند و در ارتفاعات تا حدود ۲۴۴۰ متر نیز گزارش شده است.
کلیه حقوق مادی و معنوی وب سایت و اپلیکیشن فیتانو متعلق به دانشگاه علوم پزشکی اصفهان می باشد و هر گونه کپی برداری از محتوا و طرح های این وبسایت پیگرد قانونی دارد.
پنل کاربری
ورود
دانلود اپلیکیشن
